Babylon

Ik ben al enige tijd in de ban van requiems, grafschriften en algemene gedichten over de vanitas en eindigheid van het menselijk leven. Niet uit melancholie of morbide gevoelens, maar omdat het een bijzonder interessant, poignant en bovenal, uiterst menselijk onderwerp is!

Aangezien mijn vriendin het geen bijzonder romantische activiteit vindt om samen grafschriften te lezen/vertalen, vraag ik aan het Babylon forum of zij zich hier eventueel ook mee bezighouden! Adrian heeft inmiddels al een hele collectie opgebouwd, die hij hier stilletjesaan zal posten (hij hoopt ze natuurlijk uit te breiden met Babylonische input).

Ik trap het topic af met een grafschrift dat niet in het bijzonder aanzet tot denken, maar waarvan de vertaling me enigzins kon bekoren.

'Bis nonam carptura rosam mihi decidit aetas,
heu dolor, et uernum maculauit funus Aprilem.'


Toen ik mijn tweemaal negende
roos ging plukken, viel ik weg.
Ach, wat een verdriet: april
bezoedeld door een lente-begrafenis..'

Vertaald door Vincent Hunink.

Mijn favoriet grafschrift is een redelijke simpel grafschrift van PC Hooft. Ik heb het helaas nergens opgeschreven, maar het is redelijk stoïcijns en legt heel scherp de vergankelijkheid bloot. Ik zal eens zoeken

Aha, geweldig ! Ik heb voor vandaag een vrij lang opschrift, dat naar mijn ogen in een moderne lezing (en waarschijnlijk toen ook al, maar soit) heel goed de 'wetenschappelijke' visie verwoordt: de mens is een tijdelijke constructie van elementen die in weze al miljarden jaren oud zijn, en deze zullen zich na zijn dood weer beschikbaar stellen voor andere doelen. Carl Sagan zei het met 'We're all made of star stuff' (waterstof in ons lichaam en op onze planeet komt bijvoorbeeld oa. van sterren die miljarden jaren geleden uitgedoofd en geëxplodeerd zijn). De mens is een onderdeel van de natuurlijke cyclus van groei en verval.

Persoonlijk vind ik dit een mooie gedachte; idealiter zou ik begraven willen worden onder een net geplante eikenboom. Wanneer mijn lichaam langzaam aan aftakelt en de bacteriën nuttige mineralen en voedingsstoffen van me maken, zal de boom deze gebruiken om te groeien (hoewel 90% van de massa van een boom eigenlijk uit de lucht komt, maar bon). Jaren gaan voorbij, kinderen klimmen en spelen, mensen zoeken schaduw onder de majestueuze eikenboom die nu in feite één is met 'Adrian'. Bon, dat terzijde (ik lijk door dit topic wel een obsessie te hebben met de dood ) !

Het grafschrift voor Flavia Nicopolis, opgesteld door haar echtgenoot.

'Si forte morae patiens vis scire, viator, paulum consiste:
quot lacrimas ager noster reddat docebo.
Haec quondam Flavia Nicopolis, Aeli Stephani carissima coniunx, fuit,
semper mihi cara, dum vita manebit.
Me delectat iam nulla quies nisi uxoris imago
et in somnis repeto quam rapuerunt di.
Semper ego iterabo - utinam Manes possint audire -
Flavia Nicopolis, nomen dulce tuum,
et in tumulo spargam saepe meas lacrimas.
Utinam cernam tuo de tumulo florem novum
crescentem vel viridi ramo vel flore amaranti*;
tum praeteriens viator, qui hos flores viderit,
titulum leget, et sibi dicet : “Hic flos est corpus
Flaviae Nicopolis."'

Een slordige eigen vertaling zonder literaire ambitie. Misschien ooit een betere maken.

Voorbijganger -als u nieuwsgierig bent en misschien even tijd hebt, blijf dan even stilstaan:
ik zal u tonen hoeveel tranen dit stukje aarde heeft opgebracht.
Hier ligt Flavia Nicopolis, die ooit de zeer geliefde echtgenote van Alius Stephanius was;
zolang ik nog levenskracht heb zal ze mij (A.S) dierbaar zijn.
Geen enkele rust kan mij bekoren, behalve het aanzicht van mijn echtgenote.
In mijn slaap keert zij die de goden van me hebben ontnomen terug.
Jouw zoete naam, Flavia Nicopolis, zal ik altijd blijven herhalen, in de hoop dat de Manes het kunnen horen
en je graf zal ik vaak met mijn tranen besprenkelen.
Hopelijk mag ik aanschouwen dat op jouw graf een nieuwe bloem groeit -
met een groen takje,of een nooit verwelkende bloem*.
Dan zal de voorbijganger die deze bloem ziet dit grafschrift lezen,
en hij zal tegen zichzelf zeggen
"Deze bloem is het lichaam van Flavia Nicopolis".

*The word comes from the Greek amarantos (Αμάρανθος or Αμάραντος) the "one that does not wither," or the never-fading (flower). Wikipedia

Andreas Gryphius, zonder twijfel.

Wir sind doch nunmehr ganz, ja mehr dann ganz verheeret!
Der frecher Völker Schar, die rasende Posaun,
Das vom Blut fette Schwert, die donnernde Karthaun
Hat aller Schweiß und Fleiß und Vorrat aufgezehret.

Die Türme stehn in Glut, die Kirch ist umgekehret,
Das Rathaus liegt um Graus, die Starken sind zerhaun,
Die Jungfraun sind geschänd't, und wo wir hin nur schaun,
Ist Feuer, Pest und Tod, der Herz und Geist durchfähret.

Hier durch die Schanz und Stadt rinnt allzeit frisches Blut;
Dreimal sind's schon sechs Jahr, als unsrer Ströme Flut,
Von Leichen fast verstopft, sich langsam fortgedrungen;

Doch schweig' ich noch von dem, was ärger als der Tod,
Was grimmer denn die Pest und Glut und Hungersnot:
Daß auch der Seelen Schatz so vielen abgezwungen.

Bon, paar posters, danku (ik zal straks mijn beste Duits bovenhalen ), inmiddels een kleine 100 views. Bij deze nog een geschrift, voor aller genot*.
Bijzonder leuke link met dit gedicht is Dubai; deze stad heeft zich geprofileerd als een centrum voor 'menselijke hoogmoed', midden in de woestijn, maar is vrij snel aan het vervallen (economisch, demografisch, ...). Wat zal er binnen wat jaren overblijven van de triomfante Burj Dubai, als Dubai praktisch leeg is? Ooit zo'n groot 'koninkrijk' is voor de latere bezoeker niets meer dan een paar inscripties en ruines in het zand.

*Nu weet ik niet of dit qua naamvallen klopt, excuses voor enige tenenkrommingen bij de Neerlandici

I met a traveller from an antique land
Who said: Two vast and trunkless legs of stone
Stand in the desert. Near them, on the sand,
Half sunk, a shatter'd visage lies, whose frown
And wrinkled lip, and sneer of cold command
Tell that its sculptor well those passions read
Which yet survive, stamp'd on these lifeless things,
The hand that mocked them and the heart that fed.
And on the pedestal these words appear:

"My name is Ozymandias, king of kings:
Look on my works, ye Mighty, and despair!"
Nothing beside remains. Round the decay
Of that colossal wreck, boundless and bare,
The lone and level sands stretch far away.[1]

Percy Bysshe Shelley
Wiki

Mij lijkt de naamval alvast juist Aller is hier meervoud, daar hoort die -r bij: voor het genot van allen, van allen = aller, zodus: voor aller genot. Enige mogelijke kritiek zou kunnen zijn dat naamvallen archaïsch zijn en buiten geijkte uitdrukkingen niet passend, maar daar hoor je mij niet over klagen.

Neerlandici is gek genoeg wel zónder hoofdletter, maar laat ook dat de pret niet bederven.

Wat Dubai betreft... daar geloof ik zelf ook niet in, maar Jellerd is er geweest en was vrij enthousiast. Geef mij maar Rotterdam.

*

Grafschriften mogen van mij trouwens ook best nuchter en droogjes zijn. In mijn streek vind je 'n steen met de volgende tekst:


Ien ding wul ik nag wol efkes zègge
ik fien 't verskrikkelijk om hier te lègge


Prima grafschrift

Qua Dubai baseer ik me voornamelijk op artikels als de deze:
Huffington Post
NY Times
En vrij veel andere bronnen die dezelfde richting uit wijzen.

Humor in grafstenen is inderdaad leuk om te aanschouwen, het geeft iets 'menselijks' en toegankelijk aan zo'n taboe en vaak toch wel duister onderwerp. Morgen even een paar van mijn grappige zoeken .

Het ziet er inderdaad niet al te positief uit voor Dubai, maar ik blijf het een fascinerend ding vinden. Die ongelooflijke betonnen kunstmatigheid die contrasteert met de fantastische oude Arabische mierenneststeegjes. Die Arabische wijken zijn de meest pure vorm van een hecht stedelijk netwerk, het moderne Dubai daarentegen is op veel plaatsen nauwelijks een stad, veeleer een samenraapsel van functies die een stad pleegt te bezitten. Zo van: we zullen hier eens een kantoorwijk in de woestijn neerdroppen, en daar kan wel een hotel en oh ja, een stad hoort naar het schijnt ook een pretpark te hebben, laten we dat dan ook maar ergens neerpoten. En heel recentelijk hebben ze ontdekt dat ze ook nog geen metro hebben, en dat dat toch niet hoort voor een stad.
Zeer gek allemaal. Heerlijk

Hier ligt Poot
hij is dood